Hava Tahmini Nasıl Hazırlanır ?

Hava Tahmini Nasıl Hazırlanır ?

Hava Durumu Hakkında Bilmeniz Gerekenler 

Hava durumu tahminleri, çeşitli gözlem ve analizler ile, belli bir bölgede ya da ülkede çeşitli araçlar kullanılarak, nesnel ya da öznel öngörülere dayanılarak yapılır.

Eskiden hava durumu tahminleri nasıl yapılırdı?

Teknoloji bu kadar gelişmemişken insanlar, hava durumu tahminleri yapmak için hayvanların hareketlerini incelerdi. Örneğin yağmur yağacağı zaman tarla fareleri dışarıya çıkar, kurtlar aralıksız bir şekilde ulur, keçiler ve koçlar ise boynuzlarını sağa sola vururlardı. Eski insanlar bu yöntemleri hala kullansalar da günümüz meteoroloji uzmanları artık üst düzey teknoloji kullanmaktadır. Uydular aracılığı ile atmosfer yüzeyindeki hava değişimleri gözlemlenebilirken; denizlerde, rüzgarın yönü ve hızı hesaplanarak havanın bulutlu olup olmayacağı tahmin edilebilir.

Hayvanların doğal ortamda yaşamalarının neticesinde, kimi hayvanların hava değişimlerine bağlı olarak tepki verdikleri ve insanları yönlendirdikleri bilinmektedir.

Hava gözlemi nedir ve nasıl yapılır?

Hava gözlemi; bir takım araçlardan faydalanılarak araştırmalar yapılması ve bu araştırmalara dayanarak belli bir bölgenin ilerleyen zamanlarındaki havasının ne şekilde olacağına dair yapılan tahminlere verilen addır.

Hava tahminlerinde yer, gemi ve yüksek atmosfer gözlemlenir; radar ürünleri, uydu görüntüleri ve otomatik meteoroloji verileri ışığında gerekli ölçümler yapılır. Tüm bilgiler birleştirilerek bir analiz yapılır. Bu analizler neticesinde öznel veya nesnel tahminlere ulaşılır.

Hava durumu hangi aletler ile ölçülür?

 

Hava durumu tahminleri birçok cihazın birlikte kullanılması ile yapılır. Bu cihazları sıralarsak;

  • Basınç ölçen cihazlar: Atmosferdeki basıncı ölçerler.
  • Sıcaklık ölçen cihazlar: Yer yüzeyine yakın yerlerdeki sıcaklığı, yüksek bölgelerdeki sıcaklığı, toprağın altındaki sıcaklığı ve deniz yüzeyindeki sıcaklığı ölçerler.
  • Nem ölçen cihazlar: Psikrometrik ölçümler ve higrogkopik maddelerin ebatlarının farklılaşması prensibine göre çalışan metotlar ile hareket ederler.
  • Rüzgar ölçen cihazlar: Sabit anemometre, el anemometresi ve anemograf çeşitleri ile rüzgarın yönünü ve rüzgarın hızını ölçerler.
  • Yağış ölçen cihazlar: Plüviyometre ve plüviyograf olarak iki çeşittirler. Bunlardan biri yerküreye düşen yağış miktarını hemen ölçerken, diğeri düşen yağış miktarını bir diyagram üzerinde gösterir.
  • Buharlaşma ölçen cihazlar: Gölgelik alanlarda ölçüm yapan ve açık alanlarda ölçüm yapan cihazlardır. Alet içine su konularak farklı bölgelerde su düzeyindeki değişme gözlemlenir.
  • Radyasyon ölçen cihazlar: Aktinograf isimli bir alet ile yatay zemine ulaşan radyasyon değerleri hesaplanır.
  • Güneşlenme süresini ölçen cihazlar: Güneş ışınlarına ait bilgileri kaydeden Helyograf isimli alet ile ölçümler yapılır.

Hava durumunu ölçen uçaklar nelerdir?

Meteoroloji uçakları olarak da adlandırılabilirler. Uçağın egzoz borusundan çıkan maddeler, hava içindeki su buharı ile birleşerek yoğunlaşır ve uçağın arkasında bir iz bırakırlar. Hava durumunu ölçen uçaklar normal uçaklara oranla daha yüksekten uçarlar. Bulundukları yükseklikte hava çok soğuktur.

Uçağın bıraktığı iz uzun ve dağılmayan bir iz ise, havada herhangi bir karışım ya da yağış yok denilebilir. İz, hemen kayboluyor ve dağılıyorsa havada karışım olduğu fakat yağış olmadığı anlaşılır. Havada karışım olmadığı tespit edilmesine karşın iz etrafa dağılmıyor ve su buharı içeriyorsa, ölçümün yapıldığı gün yağmur yağmayacak fakat ilerleyen günlerde yağacaktır denilebilir.

Gökyüzüne baktığınızda birtakım uçaklar görürüz ve bu uçakların beyaz izleri vardır. Birçoğumuz bunları yolcu uçağı zannederiz fakat gördüğünüz gibi onlar yolcu uçağı değil birer hava durumu saptayıcıları.

Bu arada hatırlatmakta fayda var: Hava durumunu ölçen uçaklar yanılma payı olmaması için ve tahminlerin sağlıklı olmaları için uçuşlarını bulutsuz günlerde yaparlar. Bulutlu ve kapalı günler, bakış açısını daraltarak tahminlerin güvenilirliğini zedeler.

Çevreyi gözlemleyerek hava durumunu tahmin etmek mümkün müdür?

 

 

Kamp yapmaktan hoşlananlar, doğa yürüyüşlerine bayılanlar, balık tutmayı sevenler ya da bisiklet ile yolları aşındıranlar bu anlarının mahvolmaması için gökyüzüne bakıp onu okumayı iyi bilmelidirler.

Ertesi günün nasıl olacağına dair, yıldızlara ve gökyüzüne bakmak, hava durumu hakkında fikir sahibi olmanıza yardım edebilir. Ay ve güneşin konumları havanın gidişatı hakkında bilgi verebilir. Kuşların uçma yönü de hava durumu hakkında bize ipuçları verebilir.

Biraz gözlem:

  • Sabah erkenden kalktığınızda yapraklara ve otlara çiğ düşmüşse, o gün havada sis olacaktır.
  • Denizin rengi koyulaşıyorsa, bir fırtına kopması kaçınılmazdır.
  • Kuşlar telaşla ve aceleyle bir yerlere kaçışıyorsa bu, havanın çok kötü bir şekilde bozulacağını haber verir.
  • Gece vakti gökyüzüne baktınız. Gökyüzünde tek bir bulut dahi yok ve yıldızları kolayca seçebiliyorsunuz. Bu durumda o gecenin sabahında hava iyi olacaktır.
  • Güneşi doğarken izleme fırsatı bulursanız, onun çevresinin bulutlu olduğunu görebilirsiniz. Güneş çevresindeki bulutlar hafif ise, rüzgarlı bir günü işaret ederler.
  • Güneş doğarken gökyüzü kızıl bir renge bürünür. Kızıllaşan gökyüzü daha çok nemli bir havaya ve fırtınaya işaret eder.
  • Güneş çevresinde yoğun bulutlar gözlemliyorsanız, ilerleyen zamanlarda fırtına patlak verebilir demektir.
  • Güneşin battığı an, güneş çevresinde kırmızı bir hare beliriyorsa, rüzgarlı ve yağışlı bir günün gelmekte olduğu anlaşılabilir.
  • Batarken çevresinde sarı bir renk oluşturan güneş, yağışa işaret eder.
  • Batarken çevresinde kızıl bir renk oluşturan güneş, rüzgarlı bir havanın haberini verir.
  • Güneşin doğuşu gibi ayın doğuşu da bir takım mesajlar verir. Ayın doğumu esnasında çevresinde alacalı renkler varsa, kuvvetli bir fırtına yaklaşıyor diyebiliriz.
  • Ayın çevresinde kızıl bir renk varsa, rüzgar ve yağış birlikte gelecektir.
  • Ayın çevresinde mat bir renk varsa, bu yağmur yağacağına işarettir.
  • Bulutların yüksekliği havanın iyi olacağını gösterir. Alçakta gezen bulutlar, koyu renkte ve büyük gruplar halinde ilerliyorsa fırtınanın yaklaştığını söyleyebiliriz.
  • Bulutlar aşırı yoğun ve koyu bir renge sahipse, yağış geliyordur.
  • Ormanda, doğada gezinirken çam kozalaklarına dikkat edebilirsiniz. Havanın rutubetine göre şekil değiştiren çam kozalakları, hava kuru iken gevşeyip kabuklarını açarlar. Yağmur yağacağı zaman ise havadaki nemi emip eski şekillerine dönerler.
  • Sabahın erken vakitlerinde görülen sis, durgun bir havanın belirtisidir.

Güneş batarken gökyüzü açık ve bulut yoksa havanın sıcaklığı düşebilir ya da don tehlikesi ile karşılaşılabilir demektir.

 



Toplam 0 Yorum Bulunuyor

    Yorum Yap